Ochotnicza Straż Pożarna w Witkowie należy do grona najstarszych OSP w Wielkoplsce i w kraju.

Pierwsze wzmianki dotyczące straży w Witkowie zostały zawarte w wydanej w 1927 r. w Poznaniu Księdze Pamiątkowej Wielkopolskiego Związku Straży Pożarnych, która podawała datę założenia straży na rok 1890. Została ona jednak podważona przez ówczesnych najstarszych mieszkańców, którzy spisali swoje oświadczenia, według których początek straży datuje się na rok 1868. Wynikało z nich, że początki były bardzo skromne, bowiem strażacy dysponowali jedynie sikawką konną i drabiną dwuhakową. Pierwszym naczelnikiem był Józef Łukowski, a strażakami: Cobel, Winnicki, Stanisław Machyna, Walenty Knothe, Kazimierz, Ignacy i Antoni Knast.

Uroczyste wręczenie nowego sztandaru

O pierwszych latach działalności straży w 1968 r. z okazji jubileuszu 100-lecia, tak opowiadał długoletni naczelnik Ignacy Knast: - Wstąpilem do straży w 1901 r. W czasie Powstania Wielkopolskiego pełniłem obowiązki komisarycznego burmistrza miasta. W 1922 r. po pozbyciu się znienawidzonego Niemca noszącego polskie nazwisko, zostałem naczelnikiem. Mój dziadek, po którym noszę imię, podarował grunt pod pierwszą strażnicę. Mój ojciec Kazimierz był także naczelnikiem i niezbyt łaskawym okiem patrzył jak ganiałem za strażakami i ich ręczną sikawką asystując przy gaszeniu wszelkich pożarów. Postawiłem jednak na swoim i zostałem strażakiem.

W 1890 r. naczelnikiem był Jan Łukowski. OSP liczyła wówczas 29 członków i posiadała wóz do przewozu ludzi, 2 beczkowozy i 2 drabiny hakowe. W 1903 r. dokupiono sikawkę czterokołową z kompletem węży ssawnych i tłocznych, która służyła aż do wybuchu II wojny światowej.

W 1945 r. reaktywowano działalność OSP. Na prezesa wybrano Ignacego Knasta, a na naczelnika Adama Szeszyckiego. Z wojennej zawieruchy uratowano motopompę, węże, hełmy i topory. W 1946 r. z Komendy Powiatowej SP w Gnieźnie otrzymano przechodzony wóz strażacki. Rok później z własnych funduszy zakupiono samochód odkryty.

W 1968 r. na witkowskim rynku odbyły się obchody 600-lecia nadania praw miejskich oraz 100-lecia założenia OSP. OSP otrzymała sztandar, który został odznaczony przyznanym jednostce Złotym Znakiem Związku. Rok 1993 to obchody jubileuszu 125-lecia założenia OSP. W 1997 r. OSP została włączona do KSRG.

W 2008 r. witkowscy strażacy obchodzili uroczyście jubileusz 140-lecia założenia i działalności. Jego głównym akcentem było wręczenie przez prezesa ZOW ZOSP RP Województwa Wielkopolskiego Stefana Mikołajczaka nowego sztandaru. Na uroczystości przybyła delegacja niemieckich strażaków z gminy Am Dobrock z panią burmistrz Bettiną Galliant na czele, a także poseł Tadeusz Tomaszewski i starosta gnieźnieński Krzysztof Ostrowski. Z okazji jubileuszu otwarto wystawę „140 lat na straży miasta i polskości” oraz wręczono odznaczenia. Złotym Znakiem Związku udekorowano Zygmunta Schady, Medal Honorowy im. Bolesława Chomicza otrzymał Ryszard Jaworski. Złotym medalem „Za zasługi dla pożarnictwa” uhonorowano Zygmunta Schady, a srebrnymi 5 osób. Odznaki „Strażak Wzorowy” otrzymały 4 osoby. 

Druhny i druhowie z OSP Witkowo z zaproszonymi gośćmi

OSP Witkowo liczy prawie 90 członków, w tym kobiety i MDP. Posiada 3 wozy bojowe: ciężkiego jelcza GCBA i dwa średnie - stara 244 GBA  i star-mana GBA. Na jej bazie utworzono JOT kategorii II. Funkcję prezesa pełni Grzegorz Barański, a naczelnika Stanisław Olas.

Piotr Dzięcielak
Fot. archiwum OSP Witkowo